Cô lập trong nghiên cứu: yếu tố dễ sửa nhất mà ít ai sửa

Nếu tình trạng ảnh hưởng tới sinh hoạt hằng ngày, hãy tìm hỗ trợ tâm lý tại cơ sở bạn theo học. Bài này nói về phần có thể tự điều chỉnh.

Trong các yếu tố ảnh hưởng tới sức khoẻ tinh thần của người làm nghiên cứu, sự cô lập là yếu tố được ghi nhận nhất quán nhất — và là yếu tố can thiệp rẻ nhất. Nó cũng là yếu tố tự duy trì: càng cô lập thì càng khó chủ động liên hệ.

Vì sao công việc này tạo ra cô lập

Đề tài của bạn không ai khác làm. Đó là điều kiện của nghiên cứu — nhưng nó có nghĩa không ai trong toà nhà hiểu chính xác bạn đang vướng ở đâu.

Công việc không có nhịp tập thể. Không có lịch cố định, không có cuộc họp bắt buộc hằng ngày, không có đồng nghiệp cùng làm một việc.

Tiến độ không thấy được. Nên bạn không có gì để kể khi người khác hỏi, và điều đó làm bạn tránh các cuộc trò chuyện.

Với người làm ở nước ngoài, thêm khác biệt ngôn ngữ và văn hoá. Với người vừa làm vừa học, thêm việc bạn không có mặt ở cơ sở vào giờ mọi người ở đó.

Điểm quan trọng: không yếu tố nào ở trên nói về tính cách bạn. Chúng thuộc về cách công việc được tổ chức.

Ba dạng cô lập, cần ba cách xử lý khác nhau

Cô lập về chuyên môn — không có ai để bàn về nội dung nghiên cứu. Đây là dạng ảnh hưởng tới chất lượng công việc.

Cô lập về nghề — không có ai cùng trải qua cùng giai đoạn để so sánh và để biết điều mình gặp có bình thường không. Đây là dạng ảnh hưởng tới sức khoẻ tinh thần nhiều nhất.

Cô lập về xã hội — không có quan hệ nào ngoài công việc.

Nhiều người cố giải dạng thứ hai bằng cách tìm người cùng chuyên môn, và không hiệu quả — người bạn cần để nói về việc bị trả bài không cần cùng ngành với bạn.

Những việc có tác dụng, theo mức dễ làm

Một buổi cà phê định kỳ với một người cùng khoá. Không cần cùng ngành. Đặt cố định trong tuần để nó không phụ thuộc việc ai nhớ ra. Đây là can thiệp có tỉ lệ tác dụng trên công sức cao nhất.

Nhóm viết. Hai tới bốn người, gặp nhau cùng giờ, mỗi người viết việc của mình, không bàn nội dung. Nó cho hai thứ cùng lúc: nhịp làm việc và sự có mặt của người khác.

Hình thức này hoạt động cả khi gặp qua màn hình, nên người ở xa cơ sở cũng dùng được.

Có mặt ở cơ sở vào những giờ cố định, dù bạn làm việc ở nhà hiệu quả hơn. Phần lớn các cuộc trò chuyện có ích xảy ra tình cờ, và chúng không xảy ra khi bạn không ở đó.

Dự các buổi báo cáo của nhóm khác trong cùng khoa, kể cả ngoài chuyên môn của bạn. Nó cho bạn người quen và cho bạn thấy cách người khác làm việc.

Nhận một việc chung nhỏ — tổ chức một buổi seminar cho nghiên cứu sinh, quản lý một trang thông tin. Việc có vai trò cụ thể đưa bạn vào mạng lưới tự nhiên hơn là cố kết bạn.

Một mạng lưới ngoài cơ sở: các nhóm chuyên môn trên mạng, hội nghị, hoặc các cộng đồng nghiên cứu sinh theo lĩnh vực. Đặc biệt quan trọng nếu bạn là người duy nhất làm hướng của mình ở cơ sở.

Nếu bạn là người Việt làm nghiên cứu ở nước ngoài

Thêm hai việc cụ thể có tác dụng:

Tìm cộng đồng người Việt làm nghiên cứu ở nước đó hoặc trong khu vực — họ hiểu cả hai bối cảnh và biết những thứ rất thực tế mà người bản địa không nghĩ tới.

Và giữ một quan hệ chuyên môn ở Việt Nam. Nó có ích cho công việc về sau, và trong giai đoạn này nó là một nơi bạn không phải giải thích bối cảnh của mình.

Nhưng đừng chỉ ở trong nhóm người Việt. Đó là lựa chọn dễ chịu nhất trong năm đầu và nó cắt bạn khỏi mạng lưới chuyên môn tại chỗ — thứ quyết định phần lớn cơ hội sau khi bảo vệ.

Nếu bạn làm việc phần lớn ở nhà

Điều này phổ biến với người vừa làm vừa học và với một số ngành.

Ba điều bù được: một buổi mỗi tuần có mặt ở cơ sở, cố định; một nhóm viết gặp qua màn hình; và một lịch gặp người hướng dẫn đều đặn hơn mức thông thường — vì bạn không có các cuộc trao đổi tình cờ.

Vai trò của người hướng dẫn và của cơ sở

Nếu bạn ở vị trí hướng dẫn, ba việc tốn ít công:

Có một buổi họp nhóm định kỳ, kể cả khi nhóm nhỏ và không có nhiều việc để báo — giá trị của nó là sự có mặt, không phải nội dung.

Giới thiệu nghiên cứu sinh của mình với đồng nghiệp và với khách tới thăm. Việc này đưa họ vào mạng lưới, và họ không tự làm được.

Nói ra rằng bạn cũng từng bị trả bài, cũng có giai đoạn không tiến. Nghiên cứu sinh thường không biết điều đó vì không ai nói.

Với cơ sở: một phòng làm việc chung cho nghiên cứu sinh, và một buổi seminar định kỳ do chính họ tổ chức — hai thứ này rẻ và chúng tạo ra phần lớn các quan hệ.

Một việc nên làm trong tuần này

Nhắn cho một người cùng khoá và hẹn một buổi cà phê. Không cần lý do, không cần bàn việc gì.

Nếu bạn đang ở giai đoạn thấy việc đó khó — đó chính là dấu hiệu nó cần được làm, vì sự cô lập tự duy trì bằng cách làm việc liên hệ trở nên khó hơn mỗi tuần.